Mijmeringen

[pascall]

Nu maar hopen dat ze niet meeleest

[Renegade]

Als je alleen bent eet je meestal aan de bar tussen Duitse mannen en vrouwen. Als je niet oppast nemen twee vriendinnen je mee en dat gaat natuurlijk niet. Misschien komt het omdat je een Holländer bent, want die andere mannen hadden dat niet. De hele dag op een eiland met zon, zee en zand, roept dingen op bij vrouwen die ze allang vergeten waren. Het wordt tijd dat we weer gaan varen.

Je hoeft de rest van de wereld niet te haten omdat je er al éēn hebt toch ?

[pascall]

[pascall]

We zijn de boot aan het afsluiten want het weekend is weer voorbij.
Het is jaren geleden en de boot was nog jong net zoals wij.
Mijn moeder was een paar dagen meegeweest en ik hoor haar zeggen, ja hoor deze is te koop.
Ik was net de afsluiters van de motor aan het dichtdraaien en steek mijn hoofd boven het machinekamer Luik, te koop???
Moeders, ja die mijnheer wil je boot kopen.
Ik, die is niet te koop!
De mijnheer op de steiger, alles is te koop!
Nou ja als u het zo bekijkt.
De beste man zegt, ik zie je iedere keer voorbij varen, ik woon daar, en wijst naar een riante villa aan het water.
Ik vind het zo'n mooi schip noem eens een bedrag.
Ik noem een bedrag en staat klaar om een reddingsboei te grijpen voor het geval de man de steiger af tuimeld, maar nee hoor deze blik of bloost niet.
Accoord, nu moet ik mij zelf goed vast houden, mag ik hier nog even over nadenken?
Ik geef je een week bedenktijd, u weet mij te wonen, ik verwacht uur volgende week.
Thuis gekomen zijn we druk in overleg en maken diverse rekensommetjes .
Na twee dagen zijn we er uit, de kogel is door de kerk.
We gaan weer een boot bouwen, een slagje groter.
Twee dagen later stap ik in de namiddag in de auto, een uur later sta ik voor de deur en bel aan.
Ik bel nog een keer, niet thuis, ik draai mij om en heb nooit meer achterom gekeken!
Wat was ik blij dat deze man niet thuis was!
27 jaar later varen we nog steeds met de zelfde schuit!

[pascall]

Niet voor een gat te vang.

Tijd terug een refit gedaanten en nieuwe apparatuur aangeschaft.
Daar komt nog het nodige bij kijken, waaronder een transducer die onder de romp moet worden aangebracht en waarvoor 3 gaten in de romp moesten worden geboord.
Geen moeilijk karwei maar lastig uit te voeren als de boot in het water ligt.
Even er in en uit kost zo'n 600,- euro, kassa!
Laten we nu toevallig op getijden water liggen dus.....
Alles goed voorbereid, een boormal, pakking, kit, 3 setjes boren, twee boormachines.....
Een goede dag uit gekozen en gewapend met het benodigde gereedschap varen we uit.
We komen aan op de vooraf gekozen locatie, maar het water blijkt daar te ruw te zijn om droog te vallen.
We varen een klein uurtje verder en vinden daar het juiste plekje om droog te vallen.
Het water zakt en we zorgen dat de boot op de juiste kant scheef valt.
We zijn eigelijk iets te laat voor het mooie want we vallen niet volledig droog, daar blijft zo'n 10 cm water staan.
Vrouwlief aan de binnenkant en ik aan de buitenkant van ons scheepje beginnen we aan het karwei, de race tegen de vloed is begonnen.
Afschrijven, boren, passen, pakking aanbrengen, kitten, gever plaatsen en moeren aandraaien, het water komt.
Een uurtje zweten en even later richt ons scheepje zich weer op, dicht!

En, nog steeds dicht!

Mvg,

Pascal.

[Oeverloos]

Vervolg.
Na een maand op Juist geweest te zijn varen we dus pas in juni naar Norderney. We vertrekken met behoorlijk weer en varen weer langs de strekdam, door het kleine geultje, waar de prikken wisselen naar de hoofdgeul, die naar het zeegat bij Norderney leidt. Eigenlijk is dit een wad voor beginners, als je het met onze Waddenzee vergelijkt. Maar het is er mooi varen. In het zeegat is het weer een gekrioel van tonnen, volstrekt onbegrijpelijk, of ik lijd aan seniele aftakeling. In de haven passeren we de reddingboot “Eugen” van de DGzRS. Een heel verschil met onze Arie Visser klasse van de KNRM. Op het havenkantoor voldoen we het havengeld bij een Nederlands sprekende havenmeester. In het dorp gaan we naar lunchroom Marienhöhe waar je mooi over het zeegat kunt kijken.
De volgende ochtend was het eindelijk stil weer. Alleen lagen er enorme donkere wolkenpartijen boven de Noordzee. We keken er allebei naar en ik zei: “we varen de haven uit, het zeegat in en daar zetten we de radar aan. Als er regen in zit gaan we terug”. Het zeegat, met het geultje het Dove Tief, is indrukwekkend. Midden in het zeegat liggen platen. Daarop staat een enorme Noordzee branding met hoge kammen. Dat kan er woest uit zien. In het geultje naar buiten is het normaal gesproken rustig. Er zit geen regen in de donkere wolken, zegt de radar. Dus we varen de zee op en zoeken de 10 meter lijn op en zetten koers naar het oosten. Tot onze opluchting is het rustig weer met enige deining, maar wel een beetje dreigend op de achtergrond vanwege de donkere wolken. We varen boven Norderney langs, daarna Baltrum, Langeoog, Spiekeroog, Wangerooge, de Jadebusen ingang, lichtbaken Alte Weser en bij de ingang van de Elbe draaien we om het eiland Scharhörn de Elbe op en daar, aan de binnenkant, ligt een groot schip met de letters “KÜSTENWACHE”. Of het nou komt door de radar die nog draait of de Nederlandse vlag, maar er maakt zich een klein bootje los van het moederschip en die komt op ons af.
“Papiere bitte, Sie können langsam weiter fahren”.
Een vrouwelijke en manlijke politiebeambte bemannen het kleine bootje en reiken een netje aan waar we de paspoorten en de scheepspapieren in doen. Ik weet niet wat die twee daar in het bootje aan het doen waren, maar het duurt en duurt, we zijn zo maar een uur verder. Uiteindelijk is alles “in Ordnung”, en kunnen we verder. Maar we hadden al gezien dat de wind aanwakkerde en nu wees de windmeter bij de stuurstand 8 bft aan. Gelukkig komen de wind en de golven van achter en hebben we nog steeds een beetje stroom mee denken we. Er is dus niets aan de hand, maar we moeten nog wel even tot Cuxhaven. We kijken met grote ogen door de raampjes naar de ongewone steilte van de golven, die ver boven de stuurhut uitkomen. De vlet beklimt zo’n golf, op de kruin kantelt die en surft met een rotgang naar beneden, met een grote sproei onder de kopleguaan. Je moet wel bijsturen, want we moeten niet uit het roer lopen. De Elbe is altijd al berucht om de steile golven, maar nu kunnen we het zelf zien. Ik zeg tegen de schipperse: “Er is niets aan de hand is. Het gaat prima, helemaal geen last.”
De schipperse is niet blij met die verrekte kustwacht, denk ik. Vooral als ze later hoort dat een Deens motorbootje, vertrokken van Rømø, met bestemming Cuxhaven vermist is. Achteraf was het een prima oversteek. Niks aan de hand. Ik had misschien de radar eerder uit moeten zetten, dan waren we niet gecontroleerd, zit ik te denken, eenmaal in het havenrestaurant achter een bord met Kutterscholle, die aan beide kanten over mijn bord hing. De schipperse heeft zo haar eigen overpeinzingen. Daar kun je wel slibtongetjes en een aantal gin and tonics voor neerzetten, maar dat helpt geen zier.

[pascall]

We hebben het zelfde meegemaakt op de Eems.
Varende op de Eems worden we opgelopen door een boot van de douane.
Even later vaart deze naast ons en vraagt, hoeveel personen aanboord, van waar en waar naar toe, legitimatiebewijzen en scheepspapieren.
Ze reiken een schepnet aan waar we alles in deponeren, vaar maar door we halen jullie wel terug in, klinkt het van de douane boot.
Ruime tijd later komt de boot weer langszij en overhandigen onze papieren, alles in orden en goede reis!
De douane boot gaat er vandoor en wij controleren of we alle papieren wel terug hebben gekregen.
Hé???
Ik kijk nog een keer, wat blijkt, ik heb het paspoort van onze scheepskat meegegeven in plaats van mijn eigen paspoort, en ja, dat ziet er ook indrukwekkend uit.
Moraal van het verhaal, puur intimidatie want in de papieren hebben ze niet gekeken.

Mvg,

Pascal.

[Oeverloos]

“Als het mooi weer is zouden we best naar Helgoland kunnen gaan,” stel ik voor.
“Weet je wel waar dat ligt?” Is het antwoord.
“Het is niet echt ver weg, hoor en als het weer het toelaat kunnen we doorvaren naar Thyborøn.”
“Thyborøn?”
“Dat scheelt een stuk varen omdat je de Elbe niet op hoeft en het Kieler kanaal niet af.”
“Waar ligt Thyborøn?”
We zitten op een terrasje op Norderney met koffie met appeltaart. Ik wil eigenlijk zo’n grote ijscoup als het stel naast ons, maar ik weet van te voren dat dat er niet in zit. Je moet je beperkingen kennen.
We waren met mooi weer over het wad naar Norderney gevaren en het weer zag er goed uit. Helgoland leek mij wel wat. Het zou er vast fantastisch zijn. Ik heb sowieso een voorliefde voor eilanden.
Het weer is uitstekend, dus de volgende ochtend met laag water varen we de haven van Norderney uit door het Dove Tief geultje en de schipperse zet een koers uit boven de eilanden langs, maar ver van het verkeersscheidingsstelsel van de grote vaart. Ter hoogte van Wangerooge moet je de scheepvaartroute dwars oversteken. Toevallig is er weinig scheepvaart en even later zijn we ten noorden van het scheidingsstelsel en na een tijdje hebben we Helgoland in zicht. Onwerkelijk zo’n groot rotseiland in zee, waar wij alleen waddeneilanden gewend zijn.
We varen de buitenhaven in en de binnenhaven en zien lege steigers met bordjes met lengtes aan hoge kades, dus wij meren af aan de steiger van onze lengte. De zilte, kruidige geur van wieren en mossels van de steigers valt je meteen op. Een kleiner zeilbootje komt even later bij ons langzij en wil vastknopen, toen een oorverdovende versterkte commanderende luidspreker stem van de overkant het zeilbootje keihard uitfoetert. We verstijven van schrik. Het zeilbootje maakt dat hij wegkomt. Ik loop de haven om naar het kantoor van de havenmeester. Ik kom binnen en hoor: “Moin, Sie sind von dem Holländischen Motorboot, hab schon gesehen wie lange das Schiff ist, steht ja auf die Seite geschrieben, zwanzig Mark bitte, tschüs.” en ik stond een seconde later weer buiten. Nou lekker dan. Deze havenmeester heeft wel een heel hoog octaan gehalte.
Uiteindelijk komen er nog zes boten van de juiste lengte langszij en wordt de haven volgestouwd met pakketjes van precies de juiste lengte. Wij liggen als eerste aan de steiger dus iedereen klautert over onze punt. We zien dat de derde zeilboot naast ons lange lijnen naar de steiger uitzet en andere zeilboten, die daar weer aan vast zitten doen hetzelfde. Het is eigenlijk wel logisch dat alles op lengte moet liggen, want de ligplaatsen zijn beperkt. We lopen dezelfde middag het eiland op en ik zie bij een huisje een bordje “Knieper”. Ik krijg daar een grote doorzichtige plastic zak vol enorme krabscharen. We zien ook een bord “Schiffsausrüstung”. Dat is het mooie op dit eiland, een echte Duitse watersportwinkel, daar gaan we morgen heen.
Terug in de kuip van de vlet haalt de schipperse een grote pan tevoorschijn. Die vul ik bij het zwemplateau met kristal helder zeewater en zij brengt de scharen aan de kook. Later in de kuip maak ik met een waterpomptang en een hamer de scharen open. De schipperse maakt een whisky saus, en ik haal twee halve liters Heineken uit de koeling.
De volgende ochtend gingen we naar de watersportwinkel. Hier op het eiland schijnt alles belastingvrij te zijn. We lopen de Schiffsausrüstung winkel binnen, en daar staan …, Johnny Walker, Jameson, Jack Daniels, rijen en rijen sterke drank tot aan het plafond in alle kleuren, maten en soorten. Het was een drankwinkel. Ontgoocheld lopen we de winkel uit en staan van schrik voor een winkel met parfums. Verderop staat een bordje dat je hier belastingvrij kan tanken met je boot. Het is hier een soort belastingparadijs, lijkt het.
Die dag gaat er een groot wit passagierschip voor anker, waar nog masten op staan en zo uit het Caribisch gebied gevaren kon zijn. Van het schip worden sloepen te water gelaten met passagiers die naar een steiger worden gevaren. Duitse passagiers van middelbare leeftijd die allemaal komen voor belastingvrije aankopen.
Ik heb het wel gezien, Helgoland is een mooi eiland, maar niks voor ons.
De volgende dag gaan we mooi naar Denemarken, naar Thyborøn. Dat is een rustig haventje, waar niks gebeurt. waar je gewoon op het strand kan zitten zonder luidsprekers.
Die avond vertellen wij de buren dat we met laag water weg willen. Dat is geen probleem, ondanks dat er een hele rij zeilboten aan ons vastzit. De volgende morgen gaan er meer zeilboten weg met laagwater en op de boten loopt men geroutineerd met lijnen rond alsof iedereen hier aan gewend is.
Onze motorboot raakt uit de kluwen van boten en zo kunnen wij de haven verlaten en varen we tussen het hoofdeiland en het kleine eiland Düne door naar het noorden richting Sylt.
Aan de andere kant van Sylt, dus de noordelijke punt, ligt een alleraardigst haventje List. Daar gaan we heen.
Het weer is ideaal en we varen langdurig langs het witte strand van Sylt. Waar het eiland eindigt is het pittoreske haventje van List. We varen naar binnen en zien dat de haven vol is. Er klinkt luide accordeon muziek met Duitse liedjes van Sehnsucht und Leidenschaft. Het is goed bedoeld, hoor en iedereen vindt het prachtig. Maar mij gaan die zeeën te hoog, ik red dat gewoon niet, dus ik ga hier niet tussen liggen. We gaan buiten de haven ankeren, dat ziet er veel belovend uit, want het is hier echt prachtig. Ik sla achteruit en draai de haven uit en kijk om heen, als ik een gigantisch cruiseschip zie binnen varen. Wat krijgen we nou? Dat schip vaart regelrecht naar een beschutte anker plek en er worden bootjes te water gelaten, die passagiers naar het haventje van List gaan brengen.
“We moeten zien dat we hier wegkomen,” zeg ik tegen de schipperse.
We kijken op de kaart en zien het Deense eiland Rømø liggen, hier vlakbij. We varen naar het Deense eiland en komen aan in een haventje waar zo’n beetje de hele Nederlandse garnalenkotter vloot ligt. En er is ruim plaats in de haven voor onze vlet. Het is er doodstil stil en landelijk. We lopen naar het havenkantoor waar niemand is en stoppen het havengeld in een envelop..
Het mooie is dat er aan de haven een prima viswinkel is waar we gestoomde makreel, gebakken haring in het zuur en ingelegde haring krijgen, die we in alle rust aan boord in de kuip uitstallen op een tafeltje.
Denemarken, wat een verademing.

[Pieterse]

Na een nacht in het Willemdok van Antwerpen mogen we om 10:00 uur door de Londonbrug brug. Er wordt dwars door het havengebied een tunnel een tunnel gebouwd waardoor de scheepvaart minder ruimte heeft. Het is één richting verkeer dus moeten we een half uur wachten voor we het havengebied in mogen. We moeten drie sectoren door, bij iedere sector moeten we ons melden. We worden goed in de gaten gehouden, een paar keer worden we opgeroepen als er iets bijzonders is. Bijvoorbeeld als er een joekel van een zeeschip plotseling achter een steiger vandaan komt. Na een uur varen komen we op het Schelde-Rijnkanaal. Bij de Kreekraksluizen is er één sluis in onderhoud. Dit betekent voor de beroepsvaart wachttijden van vijf uur. Wij kunnen met ons notendopje echter makkelijk in een overgebleven stukje. We worden met zeven vrachtschepen mee geschut. Dit duurt een uur, dat valt mee. De planning was Bergen op Zoom maar als we bij de afslag zijn besluiten we toch om door te varen naar Tholen omdat dit leuker is. Deze beslissing heeft nogal wat gevolgen, vlak voor de haven van Tholen ligt een stalen motorjachtje aan lagerwal. Motorpech en daarna door de wind tegen de keien aan gezet in een kanaal waar continue grote vrachtschepen voorbij komen. Aan dek zit een jongen van in de twintig met zijn hoofd in zijn handen. We vragen of hij hulp nodig heeft, uiteraard wel dus we besluiten om hem naar de haven van Tholen te slepen. Dat valt niet mee, er zijn twee pogingen nodig om hem los te krijgen van de stenen. Het valt ons wel op dat de jongen vreemd gedrag vertoond. Halverwege schiet het bootje nog een keer los omdat hij niet goed heeft vastgemaakt. De haven binnenvarend bel ik met de havenmeester en leg de situatie uit. Ze dirigeert ons naar de stadshaven waar we het bootje naar de steiger duwen. Twee buurmannen helpen met vastleggen. De jongen is onderhand in alle staten, hij heeft het bootje gisteren gekocht voor 8000 euro. Wel vraagt hij netjes aan ons of hij iets is verschuldigd. Uiteraard willen we dat niet waarop hij in zijn boot klimt. Plotseling begint hij binnen met van alles te smijten, springt daarna op de kade en voordat iemand iets kan zeggen beent hij weg onderwijl roepend: “Ik ga naar de kroeg". De buurmannen en ik kijken elkaar verbaasd aan en schieten in de lach. Opeens zegt iemand: “zojuist lag het zwemplateau nog boven water en nu niet meer." Ik klim in de boot, til het motorhuis op, de motorruimte staat vol met water. De paniek breekt uit, als hij zinkt komen er allerlei stoffen in het water wat niemand wil. Met stevige landvasten aan steiger gebonden proberen we het bootje drijvend te houden. Achtereenvolgens wordt de brandweer en Rijkswaterstaat ingeschakeld, plus de politie om de jongen op te sporen. Een buurman springt op fiets om in het café te kijken. Daar is hij wel geweest maar weer gevlogen. Een boot van Rijkswaterstaat komt de haven in, wij moeten een stukje opschuiven. Zij gaan bellen met de officier, er is namelijk niemand die een opdracht tot berging wil geven want die krijgt dan de rekening. Wij hebben hem binnengesleept, de havenmeester heeft toestemming gegeven, de haven is van de gemeente, de watersportvereniging pacht weer van de gemeente, ingewikkeld verhaal. De mannen van Rijkswaterstaat vragen of we ergens anders kunnen gaan liggen zodat ze kunnen gaan pompen. We verhuizen naar een box een heel stuk verder. Dat is niet heel erg, er stonden inmiddels twintig toeschouwers op de kade allemaal naar ons te wijzen, kijk zij hebben hem binnen gesleept. Wij gaan Tholen in om lekker spareribs te eten. Om 21:00 uur zijn we terug. Rijkswaterstaat heeft met een grote pomp het bootje weer drijvend gekregen maar het lek niet kunnen dichten, ze zijn nog bezig te overleggen wat te doen. Wij duiken lekker onder in ons bootje
De volgende morgen staat de havenmeester al vroeg naast de boot.
Ze heeft slecht geslapen van alle consternatie. Het zinkende bootje is om 22:00 uur met toestemming van de wethouder nog in de takels van een kraan gehangen. Voordat we vertrekken mogen we nog een verklaring afleggen bij de plaatselijke veldwachter. Inmiddels was de identiteit van de jongen gelukkig al bekend.

[Oeverloos]

“Het gaat waaien, hoor je me!”, zegt ze. “Hier, kijk maar op Windfinder, windkracht 10.”
“Ach, hou toch op, die computers tellen gewoon alles bij elkaar op, daar komt nooit wat van”, zeg ik.
We liggen begin augustus 2023 in een ruime baai in het zuidelijk deel van het Kattegat, mooi beschut en met uitzicht op de Grote Belt. Het weer is prima met een zacht windje. We liggen hier al een tijdje en ik ga hier voorlopig niet weg.
De schipperse laat de Windfinder app zien. Nou, niet best. Elke dag meer wind, oplopend naar windkracht 10. Het staat er echt. Maar ja, dat heb ik al zo vaak gezien. Eerst maar eens kijken hoe het zich ontwikkelt. Bij Windy en Ventusky zie je wel een onwezenlijk groot laag uit Rusland en het Oostelijke deel van de Oostzee hierheen komen. Ze heeft gelijk. De omvang van het laag is gigantisch. Dit zie je eigenlijk nooit. Het koerst over Zuid Finland, de Baltische staten, Zuid Zweden, Noord Denemarken en Zuid Noorwegen. Het oog zou, volgens de voorspelling, boven Zuid Zweden komen te liggen en dat is hier niet zo ver vandaan. Waar wij liggen, aan de zuidkant van het oog, gaat de wind naar westelijke richtingen draaien. In Stockholm aan de noordkant van het laag gaat het uit het oosten waaien. Wat dat betreft liggen we goed. We liggen achter een eiland in een ondiep deel van een baai op 2,5 meter water zo’n 200 meter van het strand, beschut voor west, noordwest tot noordoost.
Een oosterstorm, dat kennen wij eigenlijk niet. In Nederland komt dat niet voor, want bij ons komen lage druk gebieden uit het westen. Op oude gebouwen op Deense eilanden heb ik wel extreme waterstanden gezien uit de eeuwen hiervoor, die allemaal met een oosterstorm te maken hadden. Wist ik veel dat deze dikke bries storm “Hans” zou worden, die uit Rusland komt en in noord westelijk richting zich over de hele Oostzee uitstrekt en richting Noorwegen zal trekken om voor landverschuivingen, weggespoelde wegen, overstromingen, ontspoorde trein en vernielde huizen te zorgen. In plaats van dat het laag ergens heen gaat, zal de kern 24 uur boven Zuid Zweden blijven liggen tollen. De zwaarste bries sinds 50 jaar voor Zweden.
Maar daar weet ik nu nog niks van. Ik lig nog lekker op het ankerplekje met de vlet en er is niks aan de hand. We kunnen naar de grote jachthavens van Jutland varen, zit ik verder te denken. Dat moeten we nu dan meteen doen, want anders zijn die havens vol, want alle boten gaan daar heen. Het piepkleine haventje in de verte was ook al leeg, zagen we, en alle ankeraars om ons heen zijn de afgelopen dagen weggevaren richting Jutland. De schipperse is geen liefhebber van jachthavens. Die wil gewoon altijd ankeren. Dat is al tientallen jaren zo. In een klein haventje liggen en ouwehoeren op de steiger met andere watersporters heeft er nooit in gezeten. Altijd ankeren went en je kunt altijd nog met de bijboot ergens heen varen. Een storm bekijkt ze als een weer verschijnsel, een beetje afstandelijk en ze verwacht dat de vlet het aan kan. Angst heeft ze niet maar ze maakt zich wel zorgen of we wel alles gedaan hebben wat we moeten doen. Dat slaat dan vooral op mijn zorgeloosheid, want ik mis haar ordelijke analytische geest en de degelijke voorbereidingen met lange lijstjes, die afgevinkt zijn.
Vijf jaar geleden, in 2018, zou er ook storm uit het oosten komen. Toen lagen we hier ook. Vanuit het oosten is het hier niet beschut. Een bevriende Duitse zeiler had er bij ons op aangedrongen om het leeg gelopen haventje in te gaan. Er lagen een stel Duitse zeilboten die besloten hadden om te blijven. Die Duitser was best een ervaren zeiler met zijn 84 jaar. We lieten ons, als jonge zeventigers, overhalen. Als we nou in oostelijke richting tussen twee palen met de boeg naar de steiger gaan liggen. En dan maar wachten. Die storm was erg, maar nog erger was het geschreeuw van Duitse zeilers midden in de storm, die op hun boten bezig waren om de rolfokken, die uit hun rol waren gewaaid en die nu aan flarden aan de mast hingen binnen te halen. Ze werden gek van het geklapper. Sommige afgemeerde zeilboten maakten in vlagen een helling van 45 graden op hun kale mast. De golfhoogte in de redelijk beschutte haven was een meter en alle boten, bemand en onbemand gingen als gekken te keer. Het gebrul van de wind werd versterkt door het gegier van het want van de zeilboten en de uit hun lijken gewaaide voorzeilen. De windmeter op het dashboard wees inderdaad af en toe rond de 50 knopen, 10 Bft aan, maar dat was in vlagen, meestal was het minder.
Wij lagen prima en hadden nergens last van, maar dat geschreeuw dat ga ik niet nog eens meemaken. We blijven gewoon hier als enige boot in de baai. Dan heb je alleen de wind en dat is erg, maar niet zo erg als geschreeuw. Ik kijk nog eens naar Windy en Ventusky. Het ziet er intimiderend uit. Lyngby Radio waarschuwt op de werkkanalen voor “severe gale warnings” en “storm warning” van 25-28 m/s voor ons gebied. Dat is rond de 48 knopen, windkracht 10, zoals de weer apps ook voorspellen.
De schipperse is aan het broodbakken met de Panasonic in de achterkajuit. Ze is bezig met een weegschaal en allerlei meelsoorten, droge gist, zakjes en flesjes. Ze houdt een lijstje bij van hoe de verschillende mengsels smaken. Dat lijstje wordt elk jaar langer en het brood elk jaar anders.
Ik zit hier een beetje te kijken over het achterdek. Aan de hele horizon is niks te zien. Het is rustig weer. Eerlijk gezegd zit ik ook de verkeerde kant op te kijken, want de storm komt uit het oosten. Hier op dit eiland komt de wind altijd van zee, dus die wordt nergens door afgeremd. Het is rustig. Je kunt je niet voorstellen dat dit dan misschien een stilte voor de storm is. Als de wind uit het westen komt, dan liggen we hier helemaal niet verkeerd. Ook niet goed, overigens. Overal waar je heen gaat waait het, dus je kunt net zo goed hier blijven. Maar je kunt nergens in de luwte liggen hier. Met de voorspelling dat de wind uit westelijke richtingen komt, kun je veel beter een sund in Jutland in varen en onder een beukenbos achter een rietkraag een ankerplek opzoeken. Zoals in de Zuidelijke Oostzee in de Genner Bugt bijvoorbeeld of de Kleine Belt. Je ligt dan beschut en in de luwte met je bootje. Maar hier aan de meer Noordelijke kust van Jutland zijn alleen ankerplaatsen, zoals Knebel Vig en Kalø Vig in de Aarhus Bugt, die net zo veel beschutting geven als deze waar we nu liggen.
Op Youtube kijk ik naar de filmpjes van de Britse Barry Perrins met zijn “Adventures of an old Seadog”, die met zijn stalen 10.50 m lange Van de Stadt Zeehond “White Shadow” op de Stille Oceaan vaart en nu ik dit schrijf (zomer 2025), is hij op de terugweg op de Indische Oceaan. Daarmee vergeleken is het liggen in een baai in Denemarken met een dikke bries kinderwerk. Dit soort gedachten gaan door me heen.
Het doet mij altijd denken aan een storm die ik nooit zal vergeten. In 1973 op de boerderij in Friesland. Alle pannen waren al van de boerderij af gewaaid en nog ging het harder waaien. Ik stond in de deuropening van de trap naar de zolder toen de storm als een ongetemd wild dier vernielzuchtig aan de boerderij ging trekken om het 100 jaar oude gebouw kapot te maken. Het gebint bewoog en kraakte en de wind voelde als een buitenzinnen geraakt wild dier. Het water in het meer bij de boerderij hing meer boven het meer als er in. Ik schat dat de wind orkaankracht had toentertijd. Ik voelde toen de angst mij omklemmen. Zoiets verwacht ik hier niet, maar ik moest er toch even aan denken.
In de loop van maandag 7 augustus gaat het steeds harder waaien. Met de schipperse ga ik de spanbanden op zoeken, want zij vindt dat het zonnedakje boven de kuip vastgezet moest worden aan de reling. Dat gaan we samen doen. Ze heeft gelijk, want het dekje vliegt gegarandeerd de lucht in. De rubberboot in de davits gaat ook in de spanbanden en de hengels, dekbezems en de lange en de korte pikhaak op het dak van de vlet worden met extra elastieken vastgezet. Het gasten vlaggetje wordt gestreken en de vlag op de spiegel weggenomen. De geus moet blijven, want dan kan ik de windrichting zien.
Op het voordek steek ik met de ankerlier nog extra ankerketting bij tot er 55 meter 10 mm ketting uitligt. Er is nu nog 20 meter ketting in de kettingbak. We deinzen 20 meter achteruit en op de diepte meter zie ik dat er nu 1,5 meter water onder de boot staat in plaats van 1 meter. Het verschil tussen eb en vloed is hier zo’n 30-50 cm, maar bij wind kan het zomaar veel meer of minder zijn. Meestal meer is mijn ervaring, want dan loopt het hele strand onder en een deel van de duintjes ook.
Als de vloed er in komt, heeft de vlet de neiging om voor de stroom te gaan liggen en lig je soms een tijd dwarszee. De wind wakkert steeds meer aan en de spanbanden beginnen te resoneren in de wind. Een lijntje er op brengt rust. De lucht betrekt en het begint te regenen, steeds meer en steeds harder. De regen wordt zo massief dat de koppen op de golven weggestreken worden door de druk van het regenwater. Het water loopt in rivieren door de gangboorden en vliegt uit de spuigaten. De wind neemt steeds meer toe en de regen komt horizontaal voorbij. De vlet maakt lange halen aan de ketting en blijft aan het eind van de haal even liggen, gaat overstag om aan een nieuw gier te beginnen. Dat gieren is een ellende, maar alle boten gieren nu eenmaal. Wind en water staan recht op de voorramen en je ziet niks. Ik zet de slingerruit aan, maar het zicht blijft beperkt tot de boeg.
Ondanks dat we vlak onder het strand liggen lopen er toch rollers onder de boot door. Het lawaai van de wind is imponerend. Alles trilt en ik zie de ankerketting met de zwarte ringfender langs de boeg net boven water komen als de vlet aan het einde van zijn haal is. De ankerwacht op de Simrad plotter staat aan en we kijken samen naar de track op het scherm of we blijven liggen. Je kunt zien dat de ketting 20 meter extra heeft gekregen, want de schipperse heeft de cirkel groter gemaakt, maar verder gaan de tracklijntjes niet naar achter. Het anker is een poolanker, zoals je dat altijd onder de kopleguaan van een vlet onder de boeg ziet hangen. Dit anker van 35 kilo is zwaarder dan het standaard 28 kg poolanker en een maat groter met langere vloeien, die lang genoeg zijn om door het zeegras heen te prikken. Alleen past het niet meer zo mooi in de ankerschacht, je moet het anker een halve slag draaien wil deze er in gaan, wat altijd wat gepiel met de korte pikhaak met zich mee brengt bij het ophalen. Dit is mijn derde al, want de eerste ligt ergens in een baai onder Öland in Oost Zweden en de tweede in de hoek onder Kornwerderzand. Het anker zit met extra zware harpen aan de ketting vast. De vlet blijft liggen. Ik verwacht ook niet anders. Het anker is met de motor achteruit de grond in getrokken. De wind neemt nog steeds toe. Dat kun je horen aan het geloei. Op de windmeter verschijnt nu af en toe 45-46 knopen, een 9 Bft. in een vlaag. Om je heen is niks te zien. De ramen slaan dicht van het water en de wind. Het gaat zo uren door en in de namiddag zetten we het ankerlicht aan.
Alleen in een baai voor anker in de nacht is apart. De duisternis om je heen maakt de wereld aan boord klein. Buiten is alles zwart en je weet dat iets onzichtbaars jouw kant op komt. Je ziet niks, maar je kan het wel horen. De wind trekt verder aan en zien we alleen nog maar hoog in de 40 knopen op de dashboard staan. Als de vlet bij het gieren aan het eind van zijn haal is hoor je een klik als de ankerketting omslaat, gevolgd door een keiharde denggg, die door trilt in het staal van de scheepsromp. Daar lig je met je hoofd naast als in de punt in je kooi ligt.
De schipperse slaapt sowieso niet. En zeker nu niet. Ze is van nature een slechte slaper. Erg optimistisch is ze ook niet. Het liefst zit ze te kijken waar het mis gaat. Ik heb daar geen last van. Dat komt, zegt ze, omdat “ik het niet snap”.
Om 24 uur wordt het 8 augustus en de wind neemt nog steeds toe in vlagen. Je kunt het horen en voelen aan de stoten tegen de boot. De windmeter geeft in een vlaag 50 knopen aan.
We zitten in de stuurhut met een lampje aan met een zelfgebakken boterham met gezouten Deense boter en sardientjes uit olijfolie. De schipperse met een Duitse Krombacher alcoholfrei en voor mij een halve liter Deense Faxe. Af en toe open ik de deur van de stuurhut om in de luwte van de kuip over de reling naar de nacht te kijken. Normaal wordt het nooit echt donker in Denemarken. Je kunt dan de contouren van het strand en de duintjes zien. Nu niet, maar evengoed is het een mooi gezicht, het water en de geloei rond de vlet. Als dit het is, dan lijkt het mee te vallen. Zo blijven we nog een paar uur op en tussen 3 en 4 uur in de morgen lijkt het dat de wind niet meer toeneemt. Om een uur of vier hebben we het meeste gehad en besluiten we de kooi op te zoeken.
Ik kijk nog even op de dieptemeter. 2,5 meter onder de boot. Dus een rijzing van een meter. De Simrad plotter laat zien dat we nog steeds op dezelfde plek binnen de cirkel van het alarm liggen, maar dat de wind van west naar noordwest is gedraaid. Ik kijk nog even door de ramen van de stuurhut. Je kan zien dat het licht wordt. De windvlagen en de regen staan tegen de ramen op te drukken. Achterop hangt de rubberboot in de davits. De plug is uit de spiegel van de rubberboot getrokken en er loopt een straal water uit. Voorin, in de punt, is een massieve herrie, maar het went als je eenmaal ligt. En de vlet beweegt vertrouwd. Het voelt eigenlijk wel ok, vind ik. Op de wind na dan, want die blijft door denderen.
Het is vreemd, maar als je lang in de punt slaapt, sla je alle geluiden op en kun je slapen. Maar je wordt wakker bij een afwijkend geluid. Deze nacht is er te veel gebulder om een afwijkend geluid te horen.
Als ik de volgende ochtend wakker word, zit de schipperse in de kuip over het water naar de duintjes te kijken. Er vliegen leeuweriken boven de rozenbottels.
“Hoe lijkt het?”, vraag ik.
“Goed”, klinkt het.
Ik zie dat de zeegrassen van de vloedlijn hoog op het strand zijn gespoeld.
“Koffie?”
Ze kijkt mij onderzoekend aan met haar onverschrokken blauwe ogen.
“Ja, lekker”, klinkt het.
Ik sla een arm om haar schouders en samen kijken we hoe een meeuw van heel hoog een mossel laat vallen op het strand.