Vraag over buiten instumentarium paneel

aardlek schakelaar scheidingstrafo accu lader gas

Vraag over buiten instumentarium paneel

Berichtdoor Toolmaker » 04 Jun 2026, 17:34

Ik heb een vraag over een buiten instrumentarium paneel
Op mijn boot zit een binnen en buiten besturing, met binnen een normaal instrumenten paneel met toerenteller/ water temperatuurmeter en oliedruk meter(met beide met akoestisch alarm sensor op diesel motor) brandstofmeter voltmeter/roerstand meter
Buiten alleen toerenteller en roerstand meter.
Nu heb ik laatst voor binnen via amazon.nl een Chinese marine 5 gauge instrument panel gekocht, en ik ben er zeer tevreden over, alle meters zijn af fabriek al aangesloten en gaan naar een aansluitrail met 15 aansluitpunten,
Ik heb het binnen aangesloten en alles werkt perfect,
Nu komt mijn vraag
Kan ik nog eenzelfde marine 5 gauge instrument panel kopen en dit buiten aansluiten zodat ik ook buiten oliedruk en watertemperatuur in de gaten kan houden.
Op het internet lees ik verschillende antwoorden,
Moet je daar andere oliedruk en water temperatuur sensors voor op je (diesel) blok monteren? ik heb nu op de oliedruk en watertemperatuur sensoren op mijn blok met 2 aansluitingen per sensor een voor het signaal naar dashboard en een voor aansluiting alarm.
Van wat ik begrepen heb kan je niet er zomaar een instrumenten paneel bij plaatsen ?
Moet je dan met een schakelaar kiezen voor binnen aflezing of buiten aflezing of kunnen ze beiden tegelijk werken? hoe zit het dan met de gemeten waardes? zijn die dan nog correct?
thx
Ton
Toolmaker
 
Berichten: 33
Geregistreerd: 04 Aug 2018, 22:13
ligplaats:
info:

Re: Vraag over buiten instumentarium paneel

Berichtdoor Wolf1 » 05 Jun 2026, 09:31

Sorry geen internet
Laatst gewijzigd door Wolf1 op 05 Jun 2026, 09:59, in totaal 4 keer gewijzigd.
Afbeelding
Take Care
AaKant@hccnet.nl
Gebruikers-avatar
Wolf1
 
Berichten: 2998
Geregistreerd: 31 Dec 2011, 18:24
ligplaats:
info:

Re: Vraag over buiten instumentarium paneel

Berichtdoor Toolmaker » 05 Jun 2026, 09:44

Bedankt voor je reactie,
Maar ik begrijp het nog niet helemaal:
ik heb het nieuwe dashboard aangesloten en het gebruikt de oude sensors op mijn blok.
Jij vertel" je dat ze VDO compatible zijn en dit systeem werkt met verschillende zenders voor 1 of 2 meters"

Daarna vervolg je met de volgende zin " Dus als je een tweede dashboard er bij aan wilt hangen moet je de zenders wijzigen"

Wat moet ik dan wijzigen, als ze al compatible zijn om te werken met 1 of 2 meters?
thx
Ton
Toolmaker
 
Berichten: 33
Geregistreerd: 04 Aug 2018, 22:13
ligplaats:
info:

Re: Vraag over buiten instumentarium paneel

Berichtdoor Wolf1 » 05 Jun 2026, 11:02

Ton,
Het is VDO compatible , er zijn andere merken die met andere waarden werken, en dan zou je dashbord dus niet of niet goed werken.
Ik schrijf dat het VDO sisteem met verschillende zenders voor 1 of 2 meters werkt, wat is daar niet aan te snappen ?
Afbeelding
Take Care
AaKant@hccnet.nl
Gebruikers-avatar
Wolf1
 
Berichten: 2998
Geregistreerd: 31 Dec 2011, 18:24
ligplaats:
info:

Re: Vraag over buiten instumentarium paneel

Berichtdoor Toolmaker » 05 Jun 2026, 21:56

Heb je het eerste antwoord waar ik naar refereer verwijderd? ik kan jouw eerste antwoord nergens meer vinden,
Stel ik heb de juiste sensoren waar twee aparte dashboards op zouden moeten werken, hoe sluit ik dit dan aan?
Op de oliedruk sensor heb ik naar mijn dashboard twee kabels (op de 1e aansluiting groen en op de 2e aansluiting blauw)
moet ik dan op groen een extra groen bijplaatsen , en op de blauwe een extra blauwe ? en de twee extra kabels naar de buiten dashboard brengen?
Aan jouw antwoord te zien stel ik blijkbaar domme vragen, mijn excuses hiervoor,
maar wat voor jou gesneden koek is is voor mij onbekend terrein.
Thx
Ton
Toolmaker
 
Berichten: 33
Geregistreerd: 04 Aug 2018, 22:13
ligplaats:
info:

Re: Vraag over buiten instumentarium paneel

Berichtdoor eagle » 06 Jun 2026, 00:00

Gevers voor oliedruk en temperatuur zijn er in twee principes:

1- Bedoeld voor een waarschuwingslamp of zoemer.
In zo,n gever zit een schakelaar. Die schakelt bij bereiken van een bepaalde oliedruk, of temperatuur. Een kant van de schakelaar is verbonden met Massa; meestal intern, direkt aan het huis, en dus na montage, aan het motorblok (er is ook een versie waarbij de schakelaar geheel vrij is van het huis, en de massa moet worden geleverd via een aansluiting, zg Potentiaalvrij. Komt weinig voor.)
De andere zijde van de schakelaar is verbonden met het aansluitpunt. De bijbehorende lamp, of zoemer, krijgt via het contaktslot bij: "Contakt" al +12 (24) volt, zodat bij het schakelen van de gever, de lamp ook "Min" krijgt, en brandt.
Voordeel van deze manier is, dat op de schakelaar meerdere lampen/zoemers mogen worden aangesloten; die krijgen dan allen massa bij schakelen.

2- Bedoeld voor een meter.
In zo,n gever zit een weerstand die in waarde groter of kleiner kan worden. Bij een temperatuurgever is dat een zg NTC (Negative Temperature Coefficient) weerstand; Hoe warmer die wordt, deste lager wordt de weerstand. Bij een oliedrukgever is er een zuigertje met veer die mechanisch een verstelbare weerstand verdraait, proportioneel met de oliedrukwaarde. In de bijbehorende meter zit een vaste weerstand die in serie staat met de weerstand in de gever. De andere kant van die weerstand krijgt weer 12 (24) volt. Het knooppunt van de weerstanden (de verbindingsdraad) voert een spanning waarvan de waarde afhangt van de verhouding van de twee weerstanden (spanningsdeler) waarvan er Een, in de meter, een vaste waarde heeft, dus bepaalt de andere, in de gever, de actuele waarde. De meter geeft die spanning weer, geijkt in Temperatuur of Oliedruk.
Als er op Een gever Twee meters worden aangesloten, gaat het mis! De verhoudingen kloppen niet meer omdat de twee Meterweerstanden dan parallel komen te staan, waardoor hun waarde ahw halveert, en de aanwijzingen niet meer kloppen!

De praktijk:
Voor Temperatuur zijn er speciale gevers voor twee meters: De weerstandwaarde ervan is door de fabrikant aangepast voor gebruik met Twee meters. Er zijn ook combi-gevers, waarin zowel de Meterweerstand alsook de schakelaar voor de lamp/zoemer zitten; De normale vlaksteker is voor de schakelaar, de kleinere is voor de meter.
Voor Oliedruk worden vaak twee gevers ingebouwd, via een T stuk. Oliedrukgevers voor een Meter combineren ook vaak de Metergever met de Schakelaar voor de lamp/zoemer. Ze zien er uit als een klein potje met twee aansluitingen: Een voor de Meter (G), en Een voor de lamp/zoemer (WK).

Gr, Eagle
eagle
 
Berichten: 1153
Geregistreerd: 30 Apr 2012, 17:04
ligplaats:
info:

Re: Vraag over buiten instumentarium paneel

Berichtdoor Wolf1 » 06 Jun 2026, 08:58

eagle schreef:De praktijk:
Voor Temperatuur zijn er speciale gevers voor twee meters: De weerstandwaarde ervan is door de fabrikant aangepast voor gebruik met Twee meters. Er zijn ook combi-gevers, waarin zowel de Meterweerstand alsook de schakelaar voor de lamp/zoemer zitten; De normale vlaksteker is voor de schakelaar, de kleinere is voor de meter. Andersom
Voor Oliedruk worden vaak twee gevers ingebouwd, via een T stuk. Oliedrukgevers voor een Meter combineren ook vaak de Metergever met de Schakelaar voor de lamp/zoemer. Ze zien er uit als een klein potje met twee aansluitingen: Een voor de Meter (G), en Een voor de lamp/zoemer (WK).
Gr, Eagle

De roerstand gever is er ook voor 2 meters
Afbeelding
Take Care
AaKant@hccnet.nl
Gebruikers-avatar
Wolf1
 
Berichten: 2998
Geregistreerd: 31 Dec 2011, 18:24
ligplaats:
info:

Re: Vraag over buiten instumentarium paneel

Berichtdoor eagle » 06 Jun 2026, 21:16

Zie dit bericht uit 2012...

Bericht door eagle » za 03 nov 2012, 16:59

Over Temperatuurmeters (oa VDO)

De gever.

In de gever zit een weerstand. Daar kan stroom moeilijk doorheen (net als een smoring-gaatje bij hydrauliek).
Normale weerstanden worden zo gemaakt,dat de
weerstandwaarde ( uitgedrukt in Ohm; hoe hoger het getal, hoe hoger de weerstand, ofwel hoe kleiner het 'gaatje"...) konstant blijft, ook als de temperatuur
verandert.

Maar er zijn er ook, die juist zo gemaakt zijn,dat de weerstand wel verandert als de temp verandert.(volgens een vast bedrag per gr.C). Deze soort
heet "Thermistor".
Dat veranderen kan op twee manieren gemaakt zijn; 1/ Bij warmer worden wordt de weerstand hoger; die heet PTC (Positive Temp Coeff),
of:2/ Bij warmer: Weerstand wordt lager; NTC (Negative Temp Coeff).

Bij temp meting wordt de NTC versie gebruikt!


De weerstand zelf is een klein ding van niks, met twee aansluitdraadjes. VDO stopt die in een gever; die ziet er meestal uit als een flinke messing bout
met op de kop een elektrische aansluiting.

Een zeer verbreid type bij vele oudere motoren is de VDO 323 801 001 022 (Volvo Penta, Bukh,....),met M 18x1 draad.
De ene aansluiting van de NTC is binnenin aan het geverhuis gesoldeerd, en ligt dus aan massa.(Monteren met koperring, niet met teflon-tape!).De ander kant
ervan zit uiteraard aan de el aansluiting bovenop. Bij 10 gr C is de weerstand ca 1000 Ohm, bij 90 gr C nog maar 50 Ohm! De gevoeligheid is hoog; Als bij
koude motor,in gemonteerde toestand, de weerstand wordt gemeten, dan is het reeds voldoende om met de vingers tegen de boutkop wat warmte in
te brengen; De weerstandwaarde kun je dan zien dalen..

Soms is zo,n gever zg "Potentiaalvrij". Dit betekent dat de NTC dan niet eenzijdig aan massa ligt, maar dat de beide draden elk apart een eigen aansluiting
hebben bovenop de gever.
De motorfabrikant kan daar zijn redenen voor hebben... Beide aansluitingen hebben dan dezelfd afmeteting!(6,3 mm). Verwisselen mag.

Er zijn ook kombinatie-gevers; daarin zit zo,n NTC (voor de meter), maar ook nog een schakelaar met een bi-metaal; Die gaat dicht bij (bijv) 100 gr C. Beide
dingen hebben niets met elkaar te maken... De schakelaar ligt met een kant aan massa, de andere kant heeft bovenop de gever een el aansluiting. Hierop kan een
temperatuur-alarm worden aangesloten; De lamp/zoemer krijgt dan massa als de zaak te warm wordt..Dit type is kenbaar aan de Ongelijk-grote el aansluitingen bovenop:
De "normale"(6,3mm) is van de NTC, voor de meter. De kleinere (4mm) is de max temp schakelaar, voor het alarm. Verwisselen mag niet! (Er gaat niets kapot, maar
eea werkt ook niet..

Met bg info is de gever te testen....



De meter

De bijbehorende meters zijn zg Kruisspoelmeters.

Hierin staan rechtop twee dezelfde holle spoeltjes vast opgesteld, maar haaks op elkaar;Spoel A, en B. Binnenin de spoelenruimte is
een magnetisch schijfje draaibaar aangebracht.(lijkt op een mini-kompasroosje).
Als er stroom loopt door zo,n spoeltje, wordt het binnenin magnetisch. Het schijfje merkt dat, en wil graag in een
voorkeurstand gaan staan (net als een kompas..).De richting van het magnetisch veld binnen de twee spoeltjes wordt uitgemaakt door door de stroomsterkte door
de spoeltjes, of beter: De verhouding tussen de stroompjes. Door te spelen met die stroompjes kan het veld 90 hoekgraden gedraaid worden, met alle tussenstanden.
Het magneetschijfje (waaraan natuurlijk de wijzer zit) zal braaf volgen...

Het geheel wordt nu als volgt aangesloten: Achterop de meter zitten de aansluitingen: +, -, en G (gever). (lampje buiten beschouwing gelaten)
De Boordspanning na ''kontakt" komt binnen op +. Eerst is er dan een voorweerstand, die uitmaakt, of het een 12v resp.24v meter is. Hierop zijn dan
de + kanten van zowel spoel A alsook spoel B aangesloten.

De - kant van spoel A gaat via een vaste weerstand naar - in de meter zelf.
De - kant van spoel B gaat via de aansluiting G naar de gever-NTC op de motor naar -(massa).

De stroom door spoel A is dus steeds dezelfde; Als deze spoel A alleen aktief zou zijn, en B niet, zal de veldrichting de wijzer op "koud" draaien. Dat is het geval
bij koude motor, want dan is de weerstand van de NTC hoog, en daardoor de stroom door spoel B zeer laag (krijgt ahw bijna geen massa...).

Bij warme motor daalt de NTC weerstand in de gever, waardoor de stroom door spoel B ook groter wordt, en daarmee zijn
invloed op de magneetveld-richting (staat er immers haaks op..)
Aldus draait het magneetschijfje mee met de door A en B samen gemaakte veldrichting. Bij (te) hoge temp vd motor/gever is de weerstand van de NTC dermate
laag geworden, dat spoel B net zoveel doet als A, waardoor het veld 90 hoekgraden is gedraaid; de meter geeft "heet"aan...


Met bg info is de meter te testen;

Geverdraad losnemen: Meter op "koud".(Spoel B doet niet mee,maar spoel A moet de wijzer wel op "koud", dwz uit de hoek, sturen).
Geverdraad tegen massa houden: Meter moet naar "max heet" gaan; Spoel B komt vol in aktie. Gebeurt dit niet, dan kan de geverdraad nog
ergens onderbroken zijn. Geef dan direkt bij de meter op aansluiting G een -


Uit bg moge blijken, dat het aansluiten van twee meters (2x B spoeltjes) er voor zorgt dat de NTC weerstandwaarde te hoog is voor het "afvoeren" van de
dubbele stroomsterkte; De meters geven dan beide te laag aan (er gaat niets stuk). VDO heeft hiervoor gevers, waarin ahw twee NTC weerstanden parallel in
zitten, zodat eea weer klopt...


PS: Bovenstaand geldt ook voor oliedruk meters, alleen is de gever hier een mechanisch verstelbare weerstand, die via een armpje wordt versteld door de
beweging van een membraan, door de oliedruk erop, tegen een referentie veer in..


Bovenstaand geldt voor veel klassieke motoren zonder elektronisch managementsysteem

Gr Eagle
eagle
 
Berichten: 1153
Geregistreerd: 30 Apr 2012, 17:04
ligplaats:
info:


Terug naar Scheepselektra

Wie is er online?

Gebruikers in dit forum: Geen geregistreerde gebruikers